ซีมง เดอ ลาลูแบร์ (Simon de La Loubère) เป็นอัครราชทูตที่มีชื่อเสียงในประวัติศาสตร์ไทยและฝรั่งเศส เขาเกิดเมื่อวันที่ 21 เมษายน ค.ศ. 1642 ในเมืองตูลูส ประเทศฝรั่งเศส
ลาลูแบร์เป็นที่รู้จักมากที่สุดจากการเขียนหนังสือ “จดหมายเหตุ ลา ลูแบร์” (Du Royaume de Siam)
ซึ่ง ใส่เครื่องช่วยฟังดีไหม บันทึกประสบการณ์และการสังเกตของเขาระหว่างการเดินทางมาเป็นทูตจากพระเจ้าหลุยส์ที่ 14 แห่งฝรั่งเศส มายังกรุงศรีอยุธยาในปี ค.ศ. 1687
การมาเยือนของลาลูแบร์เป็นส่วนหนึ่งของภารกิจการทูตที่มีวัตถุประสงค์เพื่อสร้างความสัมพันธ์ทางการค้าระหว่างฝรั่งเศสและไทย รวมถึงการเผยแพร่ศาสนาคริสต์นิกายคาทอลิก โดยพระเจ้าหลุยส์ที่ 14 ได้ส่งคณะทูตหลายคนมายังสยามเพื่อทำภารกิจนี้
ลาลูแบร์มีความสามารถในการศึกษาภาษา วัฒนธรรม และสังคมท้องถิ่น เขาเป็นผู้ที่มีความสนใจในการสังเกตและจดบันทึกอย่างละเอียดเกี่ยวกับชีวิตความเป็นอยู่ของคนไทยในสมัยนั้น รวมถึงการปกครอง ศาสนา ประเพณี และวิถีชีวิตประจำวัน
หนึ่งในผลงานที่โดดเด่นของลาลูแบร์คือหนังสือ “จดหมายเหตุ ลา ลูแบร์” ซึ่งได้กลายเป็นเอกสารสำคัญทางประวัติศาสตร์ที่ให้ข้อมูลเกี่ยวกับกรุงศรีอยุธยาในช่วงปลายศตวรรษที่ 17
หนังสือเล่มนี้เป็นการบันทึกเรื่องราวจากมุมมองของชาวตะวันตกที่เดินทางมายังสยาม ลาลูแบร์ได้บรรยายถึงโครงสร้างทางการเมืองและการปกครองของสยาม รวมถึงอธิบายถึงลักษณะของพระมหากษัตริย์ พระสงฆ์ และขุนนางในราชสำนัก รวมถึงการบันทึกพิธีกรรมทางศาสนา เช่น พิธีพระบรมศพ
หนังสือ “จดหมายเหตุ ลา ลูแบร์” นับเป็นแหล่งข้อมูลที่สำคัญในการศึกษาประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมไทย
นอกจากการบันทึกเรื่องการปกครองแล้ว ลาลูแบร์ยังได้กล่าวถึงเรื่องสถาปัตยกรรม ประเพณีทางดนตรีและศิลปะ ตลอดจนการดำเนินชีวิตของประชาชนในสังคม ลาลูแบร์ยังสนใจเรื่องการศึกษาและการเผยแพร่ความรู้ในสยาม เช่น เขาสังเกตเห็นว่าคนไทยเรียนหนังสือจากตำราใบลานและการจารึกคำสอนทางศาสนา
การเดินทางของลาลูแบร์ไม่ได้ประสบผลสำเร็จทางการเมืองตามที่หวังไว้ เนื่องจากปัจจัยทางการเมืองในราชสำนักสยามและการเปลี่ยนแปลงภายในราชอาณาจักร แม้ว่าลาลูแบร์จะเป็นนักการทูตและนักบันทึกเหตุการณ์
แต่เขายังมีทักษะในการสังเกตและตีความข้อมูลทางวัฒนธรรมอย่างละเอียดถี่ถ้วน หนังสือของเขาเป็นที่สนใจของนักวิจัยในภายหลังเพราะมันไม่เพียงแต่บันทึกเรื่องราวเกี่ยวกับการเมืองและเศรษฐกิจของสยามเท่านั้น
แต่ยังสะท้อนถึงวิถีชีวิตของประชาชนในสยามอย่างละเอียด จดหมายเหตุ ลาลูแบร์จึงถือเป็นหนึ่งในหนังสือที่มีคุณค่าทางประวัติศาสตร์ที่สำคัญและถูกนำมาอ้างอิงในงานวิจัยเกี่ยวกับสยามอยู่บ่อยครั้ง
ซีมง เดอ ลาลูแบร์เสียชีวิตเมื่อวันที่ 26 มีนาคม ค.ศ. 1729 ที่ปารีส แม้เขาจะใช้ชีวิตอย่างสงบในช่วงบั้นปลายชีวิต แต่ผลงานของเขาได้ทิ้งมรดกทางปัญญาอันยิ่งใหญ่ที่ช่วยให้เราสามารถเรียนรู้และทำความเข้าใจประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมของกรุงศรีอยุธยาในยุคนั้นได้